1. Tên gọi và định nghĩa

Giải thích một số từ ngữ:

– Truyền chức thánh

+) Truyền: đem trao cho

+) Chức: phẩm vị

+) Thánh: thuộc về thần linh

– Giám mục

+) Giám: coi sóc

+) Mục: người chăm sóc

– Linh mục

+) Linh: tinh thần con người, linh thiêng

+) Mục: người chăm sóc, mục đồng

– Giám mục phó: là vị Giám mục được Tòa thánh bổ nhiệm, có vai trò giúp giám mục giáo phận lãnh đạo toàn giáo phận và thay thế khi ngài vắng mặt hoặc bị ngăn trở; vị này có quyền kế vị giám mục giáo phận.

– Giám mục phụ tá: là vị Giám mục được đặt làm người trợ giúp giám mục giáo phận khi nhu cầu mục vụ giáo phận đòi hỏi. Giám mục phụ tá không có quyền kế vị.

– Phó tế

+) Phó: phụ giúp

+) Tế: nghi thức dâng lễ cho thần thánh hay tổ tiên

– Phó tế vĩnh viễn: Là những người được truyền chức Phó tế và sẽ không bước lên chức linh mục. Những người này có thể lập gia đình, trong trường hợp này luôn phải có sự chấp thuận của người bạn đời (người vợ). Hiện ở Việt Nam chưa có Phó tế vĩnh viễn.

Định nghĩa:

– Bí tích Truyền chức thánh là Bí tích thông ban thừa tác vụ của Đức Ki-tô, vốn đã được ủy thác cho các Tông đồ, cho những ai được tuyển chọn, hầu tiếp tục sứ vụ của Người, phục vụ Dân Chúa cho đến tận thế (x. Sách GLHTCG số 1356).

– Bí tích Truyền chức thánh gồm ba cấp bậc: Giám mục, Linh mục và Phó tế.

– Giám mục: người có chức linh mục đầy đủ (trọn vẹn). Giám mục là người kế vị các Tông đồ, để chăm sóc mục vụ cho cộng đoàn Kitô hữu. Giám mục chính tòa là “Đấng bản quyền và chủ chăn trực tiếp trong giáo phận được ủy thác cho ngài” (GL Điều 381). Tước hiệu “Giám mục chính tòa” hay “giám mục giáo phận” cùng có nghĩa như nhau. Tại các nhà thờ chính tòa, chúng ta thấy có một chiếc ghế đặc biệt, nổi bật trên gian cung thánh. Chiếc ghế này được gọi là “Tòa”, tiếng Latinh là “Cathedra”, tiếng Anh là Cathedral, có nghĩa là chiếc ngai. Đây là biểu tượng trách nhiệm của giám mục, là người giảng dạy, tư tế và quản trị một giáo phận.

– Linh mục: là người được Thiên Chúa chọn từ giữa cộng đoàn và được thánh hiến theo hình ảnh Đức Kitô, vị Thượng tế vĩnh cửu, nhờ Bí tích Truyền chức thánh, để phục vụ Dân Chúa (x. SGLHTCG, số 1564). Linh mục là cộng tác viên của giám mục, liên kết với hàng giám mục trong phẩm chức tư tế và tùy thuộc các ngài trong công tác mục vụ.

– Phó tế: là người đã được giám mục đặt tay trao ban thừa tác vụ thánh để cộng tác với giám mục và linh mục trong việc phục vụ Dân Chúa (x. LG 29).

2. Chúa Giêsu thiết lập Bí tích Truyền chức thánh khi nào ?

Chúa Giêsu thiết lập Bí tích Truyền chức thánh trong bữa Tiệc ly, khi Người nói với các Tông đồ: “Anh em hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Thầy” (Lc 22,19). Đây là khoảnh khắc Người ban cho các môn đệ quyền năng thi hành các chức vụ thánh và ban ơn để họ xứng đáng chu toàn nhiệm vụ của mình. 

- Bối cảnh: Bữa Tiệc ly là buổi chiều ngày thứ Năm Tuần Thánh, trước khi Chúa Giêsu đi vào cuộc khổ nạn và phục sinh. 

- Hành động: Người đã ban mệnh lệnh “Anh em hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Thầy” để các Tông đồ thực hiện nghi thức tưởng nhớ Người. 

- Ý nghĩa: Chúa Giêsu thiết lập bí tích này để các tông đồ và những người kế vị họ có quyền thi hành các công việc thánh và được ban ơn để hoàn thành chức vụ của mình.

3. Hiệu quả của Bí tích Truyền chức thánh

– Dấu ấn thiêng liêng và vĩnh viễn:

Bí tích này ghi dấu ấn không thể tẩy xóa trên linh mục, giám mục hoặc phó tế, biến đổi họ về mặt thiêng liêng và vĩnh viễn.

Dù có thể bị miễn trừ các bổn phận hay bị cấm thi hành chức vụ vì lý do nghiêm trọng, ấn tín này vẫn tồn tại mãi mãi.

– Ban ơn Chúa Thánh Thần:

Người thụ phong nhận được ân sủng của Chúa Thánh Thần, giúp họ trở nên đồng hình đồng dạng với Chúa Kitô.

Họ có khả năng hành động với tư cách là người đại diện của Chúa Kitô, thực hiện ba nhiệm vụ chính của Người: thầy dạy (giảng dạy Lời Chúa), tư tế (cử hành các bí tích), và mục tử (chăn dắt dân Chúa).

– Trao quyền thiêng liêng:

Bí tích này trao ban quyền thiêng liêng cần thiết để thực hiện các chức vụ và sứ vụ của Hội thánh, ví dụ như ban bí tích, cử hành Thánh Thể, giảng dạy và hướng dẫn dân Chúa.

4. Nghi thức chính yếu của Bí tích Truyền chức thánh là gì?

– Nghi thức chính yếu của Bí tích Truyền chức thánh là việc Giám mục đặt tay cùng với lời nguyện phong chức xin Thiên Chúa ban ơn Thánh Thần để chu toàn thừa tác vụ sắp lãnh nhận (các chức giám mục, linh mục và phó tế đều có lời nguyện phong chức riêng).

– Các nghi thức phụ khác chỉ là diễn nghĩa điều đã được phong ban, để nói lên nhiệm vụ của người được thụ phong.

5. Ai là người cử hành Bí tích Truyền chức thánh ?

Chỉ có Giám mục, với tư cách là người kế nhiệm các Tông đồ, mới có quyền ban Bí tích Truyền chức thánh.

6. Ai là người được lãnh nhận Bí tích Truyền chức thánh ?

– Chỉ người nam đã chịu phép Rửa tội mới được lãnh nhận Bí tích Truyền chức cách thành sự, bởi vì Chúa Giêsu đã chọn những người nam để lập Nhóm Mười Hai nên Hội thánh bây giờ bị ràng buộc bởi sự chọn lựa ấy

– Về tuổi, Giáo luật quy định:

+) Người nam đến 25 tuổi trọn, thì có thể được thụ phong linh mục (Giáo luật, Điều 1031, §1).

+) Linh mục 30 tuổi trọn có thể làm Tổng Đại diện hay Đại diện Giám mục (Giáo luật, Điều 478).

+) Linh mục 35 tuổi trọn và đã thụ phong linh mục được ít nhất là 5 năm có thể được bổ nhiệm làm Giám mục (Giáo luật, Điều 378, §1, 3°).

– Các điều kiện khác cần phải có: Hoàn toàn tự nguyện; có tư cách tốt; được đào tạo theo yêu cầu của Giáo hội.

– Thời gian từ khi chịu chức phó tế đến khi chịu chức linh mục là 6 tháng (Giáo luật, Điều 1035).

7. Kết Luận

– Ta sẽ ban cho các ngươi những mục tử đẹp lòng Ta” (Gr 3,15). Đó là lời hứa của Chúa qua ngôn sứ Giêrêmia. Ngài luôn gửi đến cho Dân Chúa những vị lãnh đạo.

– “Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28, 20). Chúa Giêsu đã thiết lập chức linh mục để qua các linh mục, Chúa ở với loài người cho đến ngày tận thế.

– Chức linh mục là bằng chứng và dấu chỉ yêu thương của Chúa đối với nhân loại.

– Chức này được trao cho một số người được tuyển chọn. Nhờ ơn của Bí tích Truyền chức, người lĩnh nhận trở nên đồng hình đồng dạng với Đức Giêsu, thi hành ba chức năng: Ngôn sứ, Tư tế và Vương đế.

– Bí tích này ban dấu ấn thiêng liêng bền vững nơi người lãnh nhận.

– Bí tích Truyền chức thánh gồm ba cấp bậc: Giám mục, Linh mục và Phó tế.

– Một số điều kiện để được lĩnh nhận Bí tích Truyền chức thánh: phải là người nam, đã được rửa tội, đủ tuổi quy định, phải hoàn toàn tự nguyện và được đào tạo ở bốn chiều kích: Nhân bản, Thiêng liêng, Tri thức và Mục vụ.

Tải file về tại đây!

Nguồn: tonggiaophanhanoi.org