Thiếu Nhi VHTK-Lễ Chúa Giê-su Chịu Phép Rửa-Hình tô màu

 

Thiếu Nhi VHTK-Lễ Chúa Giê-su Chịu Phép Rửa-Hình tô màu

 
​​​​​​​Tô màu rất dễ. Chúc các em có những giây phút vui tươi thoải mái.

Thiếu Nhi VHTK -Lễ Chúa Giê-su Chịu Phép Rửa-7 Điểm Khác Biệt

 

 

Thiếu Nhi VHTK -Lễ Chúa Giê-su Chịu Phép Rửa-7 Điểm Khác Biệt

Bạn hãy tìm 7 điểm khác biệt trong hai hình này nhé!

Lễ Chúa Giêsu Chịu Phép Rửa A - 5 phút Lời Chúa với Thiếu Nhi

 Lễ Chúa Giêsu Chịu Phép Rửa A - 5 phút Lời Chúa với Thiếu Nhi

Tin Mừng thánh Mt 3, 13-17


Chào các em,
Hôm nay, Hội Thánh cử hành lễ Chúa Giê-su Chịu Phép Rửa, năm A. Tin mừng theo thánh Mát-thêu.

Bài Tin mừng hôm nay thánh sử Mát-thêu thuật lại câu chuyện Chúa Giê-su chịu phép rửa gồm hai hình ảnh: một là sự khiêm hạ của Chúa Giê-su khi tự nguyện để ông Gio-an làm phép rửa cho mình; và một hình ảnh vĩ đại khác là Chúa Giê-su được Chúa Thánh Thần ngự xuống và được Chúa Cha chứng nhận.

“Bấy giờ, Đức Giê-su từ miền Ga-li-lê đến sông Gio-đan, gặp ông Gio-an để xin ông làm phép rửa cho mình” (Mt 3,13). Ga-li-lê, miền Bắc của đất nước Pa-lét-tin, Chúa Giê-su đã chủ động đến dòng sông Gio-đan, nơi ông Gio-an đang kêu gọi mọi người sám hối. Ngài là Đấng thánh, hoàn toàn vô tội. Tuy nhiên, Ngài vẫn xếp hàng cùng với những người tội lỗi để nhận phép rửa của Gio-an. Việc Chúa Giê-su dìm mình dưới dòng sông Gio-đan không phải để tẩy rửa tội lỗi của Ngài, mà là để thánh hóa dòng nước và gánh lấy tội trần gian. Ngài không muốn đứng ngoài tội lỗi của nhân loại hay trên cao để phán xét. Ngài đi xuống tận cùng thân phận con người tội lỗi, mong manh và yếu đuối.

“Nhưng ông một mực can Người và nói: “Chính tôi mới cần được Ngài làm phép rửa, thế mà Ngài lại đến với tôi!” (Mt 3,14). Ông Gio-an đại diện cho cái nhìn của loài người: con người phải thờ phượng Đấng Tối Cao. Ông nhận ra sự thánh thiện của Chúa Giê-su. Ông ý thức mình chỉ là người tiền hô. Phép rửa của ông kêu gọi người ta sám hối nên ông một mực từ chối.

“Nhưng Đức Giê-su trả lời: “Bây giờ cứ thế đã. Vì chúng ta nên làm như vậy để giữ trọn đức công chính.” Bấy giờ ông Gio-an mới chiều theo ý Người” (Mt 3,15). “Bây giờ cứ thế đã”. Đây là một mệnh lệnh nhẹ nhàng nhưng dứt khoát. Chúa Giê-su xác định đây là ý muốn của Thiên Chúa. Theo thánh sử Mát-thêu, “Đức công chính” không chỉ là tuân giữ luật lệ, mà là thực hiện trọn vẹn ý muốn của Thiên Chúa trong kế hoạch cứu độ của Người. Phép rửa là hành vi vâng phục khởi đầu và dẫn tới thập giá trên đồi Gôn-gô-tha, đỉnh cao của ‘Đức công chính’.

“Khi Đức Giê-su chịu phép rửa xong, vừa ở dưới nước lên, thì các tầng trời mở ra. Người thấy Thần Khí Thiên Chúa ngự xuống như chim bồ câu và ngự trên Người.” (Mt 3, 16). Sau khi A-đam phạm tội, cửa trời đã đóng lại (St 3, 1). Giờ đây, nhờ sự hạ mình của Chúa Giê-su, cửa trời lại mở ra. Sự hiệp thông giữa Thiên Chúa và con người được tái thiết. Trời mở ra còn mạc khải cho ông Gio-an, cho người Do thái và ngay cả cho chúng ta biết rằng Chúa Giê-su chính là Con Thiên Chúa. Có “Thần Khí Thiên Chúa ngự xuống” xác nhận Chúa Giê-su là Đấng được xức dầu, chính là Đấng Mê-si-a mà muôn dân trông đợi.

“Chim bồ câu” hình ảnh gợi nhớ cuộc sáng tạo của Thiên Chúa (St 1, 2) và khởi đầu mới như trong câu chuyện của ông Nô-ê báo hiệu nước đã rút (St 8, 8-12).

“Và có tiếng từ trời phán: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người.” (Mt 3, 17). Đây là lời mạc khải của Chúa Cha rằng Chúa Giê-su chính là Con Thiên Chúa, Đấng Mê-si-a vương quyền (Tv 2, 7), và “Ta hài lòng về Người”  mượn từ bài ca Người Tôi Trung của Thiên Chúa được ngôn sứ I-sai-a nói tới (Is 42, 1). Chúa Giê-su chính là Người Tôi Trung đã sẵn sàng đến chia sẻ thân phận khốn cùng của nhân loại tội lỗi. Khi xếp hàng chờ chịu phép rửa bên dòng sông Gio-đan, Chúa Giê-su đón nhận những yếu đuối của loài người, như thánh Mát-thêu nói: “Ngài đã mang lấy các tật nguyền của ta và gánh lấy các bệnh hoạn của ta.” (Mt 8, 17, Is 53,4) và gợi nhớ cuộc Thương Khó và Tử Nạn của Ngài sau này.

Các em thân mến,
Bài Tin mừng lễ Chúa Giê-su chịu phép rửa hôm nay lần đầu tiên tỏ hiện rõ ràng mầu nhiệm Ba Ngôi: Tiếng Chúa Cha phán từ trời, Đức Giê-su, Chúa Con chịu phép rửa và Chúa Thánh Thần ngự xuống trên Ngài. Và con đường cứu độ của Chúa Giê-su, Người Tôi Trung Đau Khổ của Thiên Chúa, bắt đầu bằng sự khiêm hạ, đi qua vâng phục, dẫn tới thập giá và phục sinh.

Các em thân mến,
lễ Chúa Giê-su chịu phép rửa cũng nhắc nhớ lại ngày chúng ta lãnh nhận Bí tích Rửa Tội, ngày chúng ta được làm con cái Thiên Chúa, được xức dầu, được mặc áo trắng tinh tuyền, được trao nến sáng Phục sinh, được thanh tẩy trong nước và Thánh Thần. Để sống xứng đáng mỗi ngày mỗi hơn ân huệ Thiên Chúa đã ban, chúng ta theo gương Chúa Giê-su phải sống thế nào trong sám hối, khiêm nhường và vâng phục như Chúa?

- Sám hối là hằng ngày chúng ta dành thời gian xét mình nghiêm túc như trước lúc đi ngủ để xem chúng ta có những điều gì đẹp và chưa đẹp lòng Chúa.

- Khiêm nhường là tập nhận lỗi và sửa lỗi trong một mối tương quan cụ thể trong gia đình, cộng đoàn và xã hội.

- Vâng phục là chấp nhận thánh ý Chúa trong mọi hoàn cảnh khó khăn đang gặp phải.
Có như thế, chúng ta mới trở nên những tông đồ đích thực của Chúa Giê-su.
Hãy trở nên những học trò ngoan của Thầy Giê-su các em nhé.
Mến chào tất cả các em.

Gb. Nguyễn Thái Hùng

Con người Chúa Giêsu và mầu nhiệm Chúa Kitô

 

Con người Chúa Giêsu và mầu nhiệm Chúa Kitô

Ronald Rolheiser, 2025-03-17

Tôi được nuôi dạy theo tinh thần Công giáo La-mã, tôi hấp thụ đặc tính của Công giáo La-mã. Vào chủng viện, lấy bằng thần học, dạy thần học ở Đại học vài năm tôi mới bắt đầu phân biệt “Chúa Giêsu” và “Chúa Kitô”. Trước đó, với tôi, cả hai luôn là một, đồng nhất, Chúa Giêsu Kitô.

Trong tâm trí tôi, Chúa Giêsu Kitô là một người, là ngôi hai trong Ba Ngôi, đã mặc lấy xác phàm nhập thể và vẫn là Thiên Chúa của chúng ta, Đấng biện hộ cho chúng ta và là bạn của chúng ta trên trời. Khi cầu nguyện, nói chuyện hay trong các liên hệ, tôi không phân biệt giữa Chúa Giêsu và Chúa Kitô. Trong nhiều năm viết bài, tôi đơn giản dùng “Chúa Giêsu” và “Chúa Kitô” luân phiên nhau.

Dần dà qua nhiều năm, chuyện này đã có thay đổi và tôi bắt đầu phân biệt rõ hơn giữa Chúa Giêsu và Chúa Kitô. Chuyện này bắt đầu từ một nhận thức sâu hơn về những gì mà các Phúc âm và thánh Phaolô nói rằng thực tại của Chúa Kitô là mầu nhiệm lớn lao hơn Chúa Giêsu trong lịch sử, mặc dù ngài luôn lấy Chúa Giêsu làm tâm điểm. Tôi càng thấy rõ hơn sự phân biệt và tầm quan trọng này lúc tôi bắt đầu kết nối hơn với những người phái Phúc âm, cả sinh viên và đồng nghiệp.

Trong tinh thần thông công đức tin với các nhóm phái Phúc âm khác nhau, tôi bắt đầu thấy có một trong những khác biệt về giáo hội học giữa phái Phúc âm và Công giáo La mã. Người Công giáo La-mã chúng ta dù không lờ Chúa Giêsu nhưng rất chú trọng vào Chúa Kitô, còn phái Phúc âm thì dù không lờ Chúa Kitô, nhưng lại rất chú trọng vào Chúa Giêsu.

Cách chúng ta hiểu Hội thánh, hiểu Phép Thánh Thể, hiểu lời mời gọi hàng đầu của các Phúc âm, tất cả đều phủ bóng qua cách chúng ta hiểu chính mình trong mối quan hệ với Chúa Giêsu và Chúa Kitô.

Đâu là điểm quan trọng cần thiết trong chuyện này?

Đâu là điểm khác biệt giữa nói “Chúa Giêsu” và nói “Chúa Kitô”? Có khác biệt nào giữa cầu nguyện với Chúa Giêsu và cầu nguyện với Chúa Kitô, giữa liên hệ với Chúa Giêsu hay liên hệ với Chúa Kitô không?

Có một khác biệt, và là khác biệt quan trọng. Chúa Kitô không phải là tên khác của Chúa Giêsu, kiểu như Jack Smith, Susan Parker, hay Giêsu Kitô. Dù chúng ta dùng hai tên này với nhau là đúng, và chúng ta thường dùng trong lời cầu nguyện (Chúng con nguyện xin nhờ danh Giêsu Kitô, Chúa chúng con), nhưng có một phân biệt quan trọng.

Chúa Giêsu là một nhân vị, là ngôi thứ hai trong Ba Ngôi, nhân vị thánh thiêng đã nhập thể, và là nhân vị kêu gọi chúng ta mật thiết diện đối diện với Ngài. Chúa Kitô là mầu nhiệm mà chúng ta là một phần trong đó. Mầu nhiệm Chúa Kitô bao gồm con người Chúa Giêsu, nhưng cũng bao gồm cả chúng ta. Chúng ta không phải là một phần thân thể Chúa Giêsu, nhưng chúng ta là một phần thân thể Chúa Kitô.

Là tín hữu kitô, chúng ta tin rằng Chúa Giêsu là thân thể của Chúa Kitô, rằng Phép Thánh Thể là thân thể của Chúa Kitô, và khi được rửa tội chúng ta cũng là thân thể của Chúa Kitô. Thánh Phaolô nói rõ: chúng ta, cộng đoàn kitô hữu, là thân thể Chúa Kitô trên địa cầu, cũng như Chúa Giêsu và Phép Thánh Thể là thân thể Chúa Kitô. Và thánh Phaolô nói theo nghĩa đen. Chúng ta (cộng đoàn kitô) không giống như một thân thể, hay một thân thể huyền bí, ẩn dụ, cũng không đại diện hay thay thế thân thể Chúa Kitô. Thay vào đó, chúng ta là thân thể Chúa Kitô trên địa cầu, mang lại xác thịt vật chất cho Thiên Chúa trên mặt đất.

Đây là ngụ ý cho cương vị môn đệ kitô hữu. Chúa Giêsu là một nhân vị, một nhân vị mời gọi chúng ta mật thiết diện đối diện với Ngài (và cũng là điều mà phái Phúc âm xem là mục đích của cương vị môn đệ kitô hữu). Chúa Kitô là một phần của một mầu nhiệm lớn hơn, bao gồm Chúa Giêsu, nhưng cũng bao gồm mỗi một người chúng ta. Trong mầu nhiệm này, chúng ta được kêu gọi nên mật thiết không chỉ với Chúa Giêsu, mà còn với nhau và với vạn vật thụ tạo. Trong Chúa Kitô, mục đích của cương vị môn đệ kitô hữu là hiệp thông sự sống với Chúa Giêsu, với nhau, và với vạn vật thụ tạo (bởi mầu nhiệm Chúa Kitô cũng mang tính hoàn vũ).

Tôi xin có một gợi ý, dù có thể sẽ thành đơn giản hóa quá mức: Người Công giáo La-mã và phái Phúc âm có thể học hỏi từ nhau về chuyện này.

Người Công giáo La-mã chúng ta học từ các anh chị em phái Phúc âm cách để chú trọng nhiều vào Chúa Giêsu cũng như chúng ta đang chú trọng vào Chúa Kitô, để như phái Phúc âm, chúng ta có thể nhận rõ hơn (như trong Phúc âm Thánh Gioan) rằng ở trọng tâm cương vị môn đệ kitô hữu là lời mời gọi mật thiết diện đối diện với một nhân vị, Chúa Giêsu (chứ không chỉ với một mầu nhiệm).

Ngược lại, phái Phúc âm có thể học hỏi từ người Công giáo La -mã để chú trọng nhiều vào Chúa Kitô như vào Chúa Giêsu, và như vậy xác định cương vị môn đệ một cách rộng lớn hơn sự mật thiết cá nhân với Chúa Giêsu, và định nghĩa Giáo hội một cách rộng lớn hơn sự thông công đơn giản. Liên hệ với Chúa Kitô hướng chúng ta về Phép Thánh Thể như một sự kiện chung. Cũng vậy, nó cũng ngụ ý rằng chúng ta xem cương vị môn đệ kitô hữu không chỉ là lời mời gọi đến với sự mật thiết với Chúa Giêsu, mà còn là sáp nhập vào thân thể Hội thánh không chỉ bao gồm Chúa Giêsu mà còn bao gồm cả cộng đoàn những người tin như bản chất của thân thể này.

Chúng ta có thể học hỏi từ nhau để nghiêm túc hơn với cả Chúa Giêsu và Chúa Kitô.

J.B. Thái Hòa dịch

 

Điều gì giúp cho đời sống cá nhân của mỗi người được thăng tiến?

Con người được tạo dựng theo hình ảnh Thiên Chúa, vì thế trong lòng mỗi người luôn có một nỗi khát khao vươn lên, mong muốn đời sống của mình ngày càng được thăng tiến. Thế giới loài người không ngừng phát triển về tri thức, kinh tế, khoa học kỹ thuật, và gần đây là sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo. Nhưng đời sống con người có thật sự hạnh phúc hơn không? Có thực sự được thăng tiến không? Sự thăng tiến ấy sẽ trở nên khập khiễng và giả tạo nếu chỉ nhắm đến của cải vật chất mà quên đi những giá trị sâu xa hơn, đó là sự trưởng thành trong nhân cách, trong đời sống nội tâm và trong tương quan với Thiên Chúa.

 

Vậy điều gì thực sự giúp cho đời sống cá nhân của mỗi người được thăng tiến? Phải chăng đó là tài năng, hoàn cảnh thuận lợi hay may mắn? Hay là một điều gì sâu xa hơn, gắn liền với thái độ nội tâm của con người trước ánh sáng chân lý và sự hướng dẫn của Thiên Chúa?

 

Thánh tiến sĩ John Henry Newman đã viết: “Hãy sống và hành động theo ánh sáng của bạn; ngay cả giữa những lúc khó khăn, bạn sẽ được dẫn dắt tiến lên phía trước, dù bạn không biết mình sẽ đi được bao xa.” (NEWMAN J.H. Dem Licht folgen. Jahreslesebuch. Patris Verlag. Vallendar 2011. S.219).

 

Ánh sáng ở đây chính là sự soi sáng của Thiên Chúa trong tâm hồn, là tiếng lương tâm chân thật, là ơn khôn ngoan mà Chúa ban để mỗi người nhận ra điều thiện hảo. Sống theo ánh sáng ấy chính là dám bước đi trong niềm tin, như tổ phụ Abraham “đã vâng theo tiếng gọi và lên đường, mà không biết đi đâu.” Đời sống thăng tiến không bắt đầu từ việc hiểu biết tất cả, nhưng từ một bước vâng phục nhỏ bé đầu tiên. Khi ta biết lắng nghe tiếng gọi của Chúa và trung tín sống theo ánh sáng Ngài soi trong hiện tại, ta sẽ dần dần được dẫn dắt đi xa hơn. Như thánh tiến sĩ Newman nói: “Thiên Chúa nhân từ ban phúc lành cho chúng ta: trong sự khôn ngoan Chúa không ban tặng tất cả mọi thứ cùng một lúc, mà theo mức độ và theo từng thời điểm” (NEWMAN J.H. Dem Licht folgen. Jahreslesebuch. S.219).

 

Chính trong sự khiêm tốn bước đi từng bước, con người được lớn lên trong đức tin và trưởng thành trong nhân cách. Như lời Chúa dạy trong sách Châm Ngôn: “Này con, khôn ngoan của thầy, con hãy chú tâm học hỏi; hiểu biết của thầy, con hãy lắng tai nghe, để con cân nhắc thận trọng và nói năng như người hiểu biết.” (Cn 5,1-2) Sự thăng tiến thật không đến từ tri thức hời hợt, nhưng từ tinh thần học hỏi và lắng nghe, một thái độ khiêm tốn để được Thiên Chúa dạy dỗ. Khi ta mở lòng đón nhận Lời Chúa, ta được soi sáng để biết đâu là con đường tốt đẹp, đâu là điều làm đẹp lòng Ngài. Trong Tin Mừng Gioan, Chúa Giêsu nói: “Hết mọi người sẽ được Thiên Chúa dạy dỗ. Phàm ai nghe và đón nhận giáo huấn của Chúa Cha thì sẽ đến với tôi.” (Ga 6,45) Con người không thể thăng tiến đích thực nếu không để cho Thiên Chúa dạy dỗ. Tri thức, kinh nghiệm và kỹ năng là cần thiết, nhưng điều kiện tiên quyết để thăng tiến trong ơn nghĩa Chúa là biết để cho chính Ngài dạy ta sống. Thiên Chúa dạy không chỉ qua Lời Kinh Thánh, mà còn qua những biến cố của cuộc đời, qua những người chung quanh, và nhất là qua những giới hạn, thử thách mà ta gặp.

 

“Biết nghe và đón nhận” chính là thái độ của người môn đệ. Người khôn ngoan không tự mãn với hiểu biết của mình, nhưng “để tâm đón lấy lời huấn dụ và lắng tai nghe điều hiểu biết.” (Cn 23,12) Mỗi khi ta biết học hỏi, ta mở ra con đường để ánh sáng Chúa tiếp tục chiếu soi vào đời ta. Còn khi ta khép lòng lại, “ánh sáng của người đó sẽ biến thành bóng tối”.

 

Trong thế giới hôm nay, con người thường bị cuốn vào nhịp sống nhanh, dễ chạy theo thành công bề ngoài mà quên mất hành trình nội tâm. Nhưng chính đời sống nội tâm sâu sắc, được nuôi dưỡng bằng cầu nguyện và suy niệm Lời Chúa, mới là nền tảng giúp ta thực sự thăng tiến. Không có đời sống thiêng liêng, con người chỉ phát triển một chiều về kỹ năng và thành tích mà không có chiều sâu của nhân cách và tình yêu thương.

 

Chúa Giêsu đã mời gọi: “Anh em hãy mang lấy ách của tôi, và hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường. Tâm hồn anh em sẽ được nghỉ ngơi bồi dưỡng.” (Mt 11,29)

 

Thăng tiến thật không phải là leo lên nấc thang quyền lực hay đạt được địa vị xã hội cao hơn, mà là học biết sống hiền lành và khiêm nhường như Đức Kitô. Người càng khiêm tốn, càng nhận ra sự thật về bản thân, càng biết cậy dựa vào Chúa và mở lòng đón nhận ơn lành của Ngài. Khi ta học với Chúa Giêsu, ta học được nghệ thuật sống của tình yêu và phục vụ. Chính thái độ hiền hậu và khiêm nhường là “đất tốt” để ơn Chúa sinh hoa kết quả, giúp ta được đổi mới từng ngày. Thăng tiến là một tiến trình không ngừng, đòi hỏi sự cộng tác liên lỉ giữa ơn Chúa và nỗ lực của con người. Đời sống thăng tiến không chỉ là chuyện nội tâm hay tôn giáo, mà còn là một hành trình toàn diện: phát triển bản thân, xây dựng các mối tương quan và sống hữu ích cho người khác. Người tín hữu được mời gọi trở nên “muối đất, ánh sáng thế gian” – nghĩa là đời sống thăng tiến của ta phải chiếu tỏa trong cuộc sống hằng ngày: trong cách làm việc, trong lời nói, trong cung cách cư xử

 

Một người thăng tiến thật sự là người biết quân bình giữa chiêm niệm và hành động, giữa đức tin và công việc, giữa đời sống cá nhân và phục vụ tha nhân. Khi ta sống theo ánh sáng của Chúa, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào, đời sống ta cũng trở thành chứng tá sống động cho tình yêu Thiên Chúa.

 

“Nếu ai từ chối đón nhận và tận dụng ánh sáng đã được ban tặng, ánh sáng của người đó sẽ biến thành bóng tối.” Lời thánh Newman nhắc nhở chúng ta rằng, điều cốt yếu không phải là ta có bao nhiêu ánh sáng, mà là ta có trung thành sống theo ánh sáng ấy hay không. Người biết trung thành với ánh sáng Chúa soi, biết học hỏi khôn ngoan, biết khiêm tốn và lắng nghe, sẽ được dẫn dắt vào “một thế giới mới mà trước đây chưa từng biết đến”, thế giới của bình an, niềm vui và sự trưởng thành trọn vẹn trong tình yêu Thiên Chúa.

 

Lạy Chúa, xin cho con biết sống trung thành với ánh sáng mà Chúa ban, biết học hỏi, lắng nghe và bước đi trong khiêm tốn. Xin cho đời con không ngừng thăng tiến, không phải để tìm vinh quang cho riêng mình, nhưng để trở nên khí cụ bình an và tình yêu của Chúa giữa đời.

 

Hồn sống trong ngày

Hôm nay, bạn và tôi được mời gọi sống ý thức hơn trong từng việc nhỏ hằng ngày. Trong từng lời nói, hành động, và cả những suy nghĩ âm thầm, ta hãy cố gắng lắng nghe tiếng Chúa đang dạy dỗ, để đi theo ánh sáng của Lời Ngài.

 

Đến cuối ngày, ta dành vài phút hồi tâm để nhìn lại ngày sống vừa qua:

• Tạ ơn Chúa vì những điều ta đã làm tốt hơn hôm qua.
• Xin lỗi Chúa vì những thiếu sót, những lúc ta chưa sống theo ánh sáng của Ngài.
• Và phó thác ngày mai cho Chúa, xin Ngài ở lại, hướng dẫn và giúp ta sống tốt hơn nữa.

 

Bằng cách đó, từng ngày của ta sẽ trở nên một hành trình nhỏ của thăng tiến, âm thầm nhưng bền vững trong tình yêu và ánh sáng của Chúa.

 

Thuỳ Minh

“CÙNG NHAU VÌ NIỀM HY VỌNG” - BÀI GIẢNG CỦA HỒNG Y MICHAEL CZERNY S. J.

 

“CÙNG NHAU VÌ NIỀM HY VỌNG” - BÀI GIẢNG CỦA HỒNG Y MICHAEL CZERNY S. J.

Chuyển ngữ: Lm. Đaminh Ngô Quang Tuyên

WHĐ (05/01/2026) – Đây là bài giảng cho các nhà truyền giáo kỹ thuật số và những người Công giáo có ảnh hưởng đang có mặt tại Rôma, hay tham dự trực tuyến trên khắp thế giới. Bài giảng suy tư về Năm thánh như là một lời mời gọi tiên tri dựa trên Tin mừng. Lấy cảm hứng từ hình ảnh “ánh sáng” và “muối”, thông điệp này nhấn mạnh tính chất bổ túc giữa việc loan báo Tin mừng cách sáng tạo và sự hiệp thông trong Hội thánh. Các nhà truyền giáo kỹ thuật số soi sáng và truyền cảm hứng cho “lục địa kỹ thuật số”, trong khi Hội thánh mang lại sự vững bền, bền vững và tính xác thực. Thượng Hội Đồng đã nhìn nhận sứ mạng mới này, khẳng định rằng các “influencers” và các nhà truyền giáo được mời gọi loan báo Tin mừng cho các nền văn hóa kỹ thuật số, được nâng đỡ bởi Lời Chúa, Thánh Thể và sự hiệp thông của Hội thánh. Đây là một bài khích lệ cho sự gặp gỡ nhau: các nhà truyền giáo hãy tìm đến với các giám mục và linh mục của mình, và các vị lãnh đạo Hội thánh hãy đón nhận và nâng đỡ các vị truyền giáo, để sứ mạng kỹ thuật số vừa chói sáng vừa bén rễ sâu, trổ sinh hoa trái cho Tin mừng.

BÀI GIẢNG CỦA HỒNG Y MICHAEL CZERNY S. J.

TRONG DỊP NĂM THÁNH DÀNH CHO CÁC NHÀ TRUYỀN GIÁO KỸ THUẬT SỐ VÀ NHỮNG NGƯỜI CÔNG GIÁO CÓ ẢNH HƯỞNG

Thính đường Conciliazione

Thứ Ba, ngày 29 tháng 7, 2025

“Cùng nhau vì niềm hy vọng”

Khi anh chị em đang kết thúc Năm thánh của mình, tôi rất hân hoan được ngỏ lời với anh chị em, những nhà truyền giáo kỹ thuật số và những người Công giáo có ảnh hưởng đang có mặt tại Rôma hay đang theo dõi trực tuyến khắp nơi trên thế giới. Chúng ta cùng đọc lại một đoạn Tin mừng theo thánh Matthêu:

“Thấy đám đông, Đức Giêsu lên núi. Người ngồi xuống, các môn đệ đến gần Người, và Người bắt đầu dạy họ.”

Bây giờ, chúng ta hãy xem Chúa đang nói với anh chị em như thế nào. Khi Đức Giêsu nhìn thấy anh chị em ở đây, Người lên một ngọn đồi – Đồi Vatican, địa danh bắt nguồn từ động từ Latinh vaticinari, nghĩa là “nói tiên tri”, một ngọn đồi của ngôn sứ.

Sau khi Đức Giêsu ngồi xuống, anh chị em từ khắp nơi đến với Người, và Người bắt đầu dạy rằng: “Anh chị em là ánh sáng cho trần gian.” Ánh sáng là truyền thông, là soi sáng, là cảm hứng, là an ủi và định hướng. Và anh chị em đã đáp lại lời đó bằng một tiếng “Vâng!” – bởi với mọi ân ban, tài năng và khả năng của mình, anh chị em đang mang ánh sáng đến mọi ngóc ngách của hành tinh kỹ thuật số này, cả những nơi tối tăm nhất.

Rồi Đức Giêsu nói tiếp, bây giờ Người nói về Hội thánh: “Anh em là muối cho đời.” Muối là biểu tượng của sự bền vững, chắc chắn, bảo tồn và giá trị. Chúng ta thậm chí còn nói “muối đá” (salgemma), gợi nhớ đến Phêrô – tảng đá, trên đó Đức Giêsu xây dựng Hội thánh của Người. Muối tượng trưng cho Hội thánh – thân thể thật sự của Đức Kitô hiện diện giữa trần gian, xuyên suốt thời gian và không gian.

Vậy mà, thưa anh chị em, ân sủng lớn lao của Năm thánh này lại chính là ở đây: Đức Giêsu nói đến cả ánh sáng và muối – và nếu một sứ mạng hay một thừa tác vụ muốn thực sự là Công giáo, thực sự là Kitô giáo, thực sự sinh hoa trái – thì không thể có ánh sáng mà thiếu muối, cũng không thể có muối mà thiếu ánh sáng.

Không có ánh sáng của anh chị em, Hội thánh sẽ không thể đến với những người đang sống trên “lục địa kỹ thuật số”, và trở nên muối đích thực của Đức Kitô cho họ. Còn muối mà không có ánh sáng thì sẽ trở nên vô sinh, khép kín, cứng nhắc, bất động và cằn cỗi. Một Hội thánh quá “mặn” mà thiếu ánh sáng thì sẽ chỉ dừng lại nơi mình, không còn dấn thân hội nhập Tin mừng vào những nền văn hóa của hôm nay và ngày mai. Đức Giêsu không muốn Hội thánh chỉ “giữ được vị mặn”. Hội thánh không thể thiếu ánh sáng của sự sáng tạo trong việc loan báo Tin mừng và của những hoạt động mục vụ năng động mà anh chị em đang thể hiện.

Đồng thời, anh chị em cũng cần Hội thánh, để sứ mạng của anh chị em được hiện thực và nhập thể. Vì ánh sáng tự nó có thể chỉ là thứ mới mẻ, lấp lánh bên ngoài nhưng hời hợt, chóng qua, tạm bợ, trống rỗng. Các nhà truyền giáo kỹ thuật số và các người ảnh hưởng công giáo cần Hội thánh để được “mặn”, để trở thành những nhà truyền giáo đích thực, biết “ra đi khắp tứ phương thiên hạ, loan báo Tin mừng cho mọi loài thọ tạo” (Mc 16,15), như Đức Kitô đã truyền dạy. Nền tảng của Hội thánh hữu hình và sống động này chính là các Tông đồ, mà những người kế vị các ngài là các Giám mục. Anh chị em – các nhà truyền giáo và influencers – không thể thiếu “muối” của Hội thánh duy nhất, thánh thiện, công giáo và tông truyền. Xin hãy tìm đến các Giám mục của anh chị em để xin nhận “muối” ấy: hãy gặp gỡ, trò chuyện, hiệp thông với các ngài.

Tôi đã cảm nghiệm hai món quà của ân sủng là ánh sáng và muối ấy khi chứng kiến sứ mạng kỹ thuật số “chào đời” trong các kỳ họp Thượng Hội đồng những năm vừa qua.

Phiên họp đầu tiên của Thượng Hội đồng quy tụ các influencers, thừa tác viên và nhà truyền giáo còn rải rác khắp nơi, đang chờ được nhìn nhận để có thể bắt tay vào “loan báo Tin mừng trong môi trường kỹ thuật số” (FD 58). Phiên họp thứ hai đã kết thúc với sự hình thành một sứ mạng kỹ thuật số mới mẻ, chính là điều mà Năm thánh này đang cử hành. Chúng ta hãy tạ ơn Thiên Chúa, vì Thượng Hội đồng đã đón nhận khám phá này, cùng những thách đố và lời hứa mà sứ mạng kỹ thuật số mang lại cho Hội thánh Công Giáo.

Thưa anh chị em truyền giáo và có ảnh hưởng, Văn kiện cuối của Thượng Hội Đồng đã nói với anh chị em là những Kitô hữu dấn thân trong việc loan báo Tin mừng trong môi trường kỹ thuật số, và nhờ đó góp phần xây dựng các nền văn hóa lấy cảm hứng từ Tin mừng (x. số 58). [Văn kiện này nhìn nhận rằng] anh chị em mong muốn Hội thánh không bỏ rơi anh chị em, nhưng sai anh chị em đi và nâng đỡ anh chị em trong sứ mạng này. Anh chị em ước ao được nuôi dưỡng bằng bánh của Lời Chúa và Thánh Thể, cũng như bằng tình hiệp thông huynh đệ trong cộng đoàn. Anh chị em mong ước sự dấn thân của mình được nhìn nhận như một hành động của Hội thánh dưới ánh sáng Tin mừng, chứ không chỉ là một chọn lựa cá nhân. Sau cùng, anh chị em mong rằng cộng đoàn Hội thánh sẽ đồng hành với những ai được anh chị em dẫn dắt đến với Tin mừng qua chứng tá và việc mục vụ của mình. Một Hội thánh truyền giáo và hiệp hành, dưới sự hướng dẫn của các mục tử, sẽ có thể sai anh chị em đi làm nhiệm vụ, và nâng đỡ anh chị em (x. số 59).

Vì thế, thưa anh chị em là các thừa tác viên, người loan báo Tin mừng, nhà truyền giáo, influencers – anh chị em hãy đến chào và gặp gỡ Giám mục, cha xứ của anh chị em, và cùng với các vị ấy chia sẻ, lắng nghe, chia sẻ ánh sáng...

Và về phần mình, xin quý Đức Cha, quý Cha, và quý nam nữ Tu sĩ, xin hãy đón tiếp các influencers và nhà truyền giáo đang đến với quý vị, hoặc chính quý vị chủ động đến tìm gặp họ. Hãy quan tâm đến công việc họ đang làm, lắng nghe niềm vui và hy vọng, nỗi buồn và lo âu của họ (Gaudium et Spes, 1), cùng nhau tiến bước trong tình hiệp thông, để trở nên muối cho sứ vụ kỹ thuật số.

Trên đồi Vatican này, Đức Giêsu đang nói với anh chị em trong tư cách một ngôn sứ, mời gọi anh chị em giúp cho ánh sáng và muối kết hợp với nhau. Nguyện xin ân sủng cao cả này đồng hành với anh chị em, an ủi và củng cố mỗi người anh chị em.

Chuyển ngữ: Linh mục Đaminh Ngô Quang Tuyên

Ủy ban Loan báo Tin mừng/ Hội đồng Giám mục Việt Nam

CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO HỘI

 

CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO HỘI

Giuse Lê Hoàng Nhi

WHĐ (04/01/2026) - Làn sóng chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc đời sống xã hội và cách con người tương tác. Trước thực tại ấy, Giáo hội Công giáo Việt Nam được mời gọi suy tư nghiêm túc về chiến lược chuyển đổi số trong hoạt động mục vụ và tân Phúc âm hóa, nhằm loan báo Tin mừng cách phù hợp với thời đại.

I. “Chuyển đổi số” là gì? II. “Chuyển đổi số” toàn diện III. Các cấp độ “chuyển đổi số” 1. Số hóa 2. Số hóa các quy trình 3. Tích hợp và khai thác dữ liệu 4. Đổi mới mô hình 5. Tổ chức số thông minh IV. Các yếu tố chính giúp “chuyển đổi số” thành công V. Kết

Trong vài năm gần đây, “chuyển đổi số” là một chủ đề được truyền thông rộng rãi ở Việt Nam. Đây là chủ đề không mới ở các nước phát triển trong vài chục năm qua. Nhưng với các thành tựu công nghệ mới hiện nay, việc “chuyển đổi số” đúng thời điểm giúp Việt Nam trở thành một tâm điểm tiên phong về công nghệ. Hệ quả của nó đã giúp chuyển đổi thói quen sống của toàn bộ người dân như việc mua hàng online, hệ thống ngân hàng số, tham gia mạng xã hội, làm các dịch vụ công/tư trực tuyến…

Trước làn sóng chuyển đổi mạnh mẽ từng ngày này, câu hỏi đặt ra là Giáo hội Công giáo Việt Nam liệu có kế hoạch gì để tận dụng thế mạnh của công nghệ hướng đến “chuyển đổi số” hoạt động mục vụ và tân Phúc âm hóa.

I. “Chuyển đổi số” là gì?

“Chuyển đổi số” (digital transformation) là một hoạt động chuyển đổi tổ chức dựa trên một chiến lược số, trong đó, chiến lược “chuyển đổi số” không phải là vấn đề về công nghệ - mà đó là vấn đề về chiến lược và cách tư duy mới”.[1] Qua đó, “chuyển đổi số là chuyển đổi một doanh nghiệp/tổ chức đã trưởng thành, nhằm phát triển mạnh mẽ trong một thế giới thay đổi kỹ thuật số không ngừng”.[2]

Giáo hội Công giáo Việt Nam là một tổ chức lớn. Trong thời đại mà toàn xã hội (nhà nước và doanh nghiệp) đang khẩn trương truyền thông và triển khai để có thể bắt kịp xu thế phát triển toàn cầu, chúng ta cũng cần có một chiến lược và tư duy mới cho vấn đề “chuyển đổi số”.

Việc chuyển đổi này không phải là để chạy đua theo trào lưu xã hội hay là để có dịp triển khai những công nghệ thời thượng mà là làm mới lại cách vận hành để tạo ra nhiều giá trị thiết thực hơn. “Chuyển đổi số là việc tái cấu trúc một tổ chức, với mục tiêu tạo ra giá trị bằng cách liên tục triển khai công nghệ ở quy mô lớn”.[3] Áp dụng công nghệ chỉ là một phương tiện cho quá trình chuyển đổi này.

II. “Chuyển đổi số” toàn diện

Khi bàn đến chiến lược số thì nên lưu ý đến mục tiêu hướng đến “chuyển đổi số” toàn diện. “Chuyển đổi số” được xem là toàn diện khi nó chuyển đổi bên trong và bên ngoài của tổ chức.

Chuyển đổi bên trong (thường xảy ra với nhiều nhà quản trị truyền thống) là triển khai một vài phần mềm quản trị hoạt động nội bộ tổ chức như quản trị nhân viên, quy trình, số hóa các tài liệu.

Chuyển đổi bên ngoài (là cách tiếp cận của các nhà quản trị hiện đại) thì bao gồm mối quan tâm quản trị luôn cả các mối tương tác bên ngoài của tổ chức như: nhà cung cấp, khách hàng, nhà nước, cộng đồng…

Trong sinh hoạt Giáo hội:

– Hoạt động quản trị các mối quan hệ nội bộ có thể kể đến là: quản trị nhân sự cho giáo phận, dòng tu; quản trị hoạt động giáo xứ, quản trị các lớp học, hay số hóa các dữ liệu giáo dân, tài liệu, sách vở; quy trình xác thực các bí tích của giáo dân.

– Hoạt động quản trị các mối quan hệ bên ngoài là cách mà giáo phận/giáo xứ tương tác với giáo dân; trường giáo lý tương tác với thiếu nhi và phụ huynh; Giáo hội tương tác với lương dân và các thành phần xã hội.

Nhìn lại trong sinh hoạt Giáo hội Công giáo tại Việt Nam, chúng ta thấy rõ sự thiếu đồng bộ và chiến lược từ việc quản trị nội bộ các cộng đoàn đến quản trị các mối tương tác bên ngoài.

Trong xu hướng xã hội ngày nay, việc quản trị các mối tương tác có vị trí quan trọng đặc biệt về chiến lược. Các thế hệ gen Y, Z, Alpha, Beta sắp tới đây sẽ tham gia tích cực vào truyền thông và chủ động tương tác trên thế giới số hơn các thế hệ trước. Thế hệ mới này dành nhiều thời gian online hơn các thế hệ trước. Tất cả các việc học hành, trao đổi-tương tác, các giao dịch mua bán, thanh toán, các thủ tục hành chính… đều được chuyển dịch dần lên không gian kỹ thuật số.

Nếu chúng ta thiếu một chiến lược “chuyển đổi số” toàn diện phù hợp với thời đại, chúng ta sẽ phải đối mặt với sự quay lưng của thế hệ trẻ. Đây là nút thắt cản trở hoạt động Phúc âm hóa trong thời đại ngày nay. Viễn cảnh này không khó hình dung vì sự quay lưng với Giáo hội đã xảy ra ở các quốc gia phương Tây trong vài thập kỷ qua, khi xã hội phát triển và thay đổi quá nhanh mà Giáo hội chưa kịp có những hướng tiếp cận tương xứng.

III. Các cấp độ “chuyển đổi số”

Để xây dựng một chiến lược “chuyển đổi số”, lộ trình chuyển đổi của một tổ chức thông thường sẽ được sắp xếp theo 5 cấp độ là:

– số hóa,

– số hóa quy trình,

– tích hợp và khai thác dữ liệu,

– đổi mới mô hình kinh doanh,

– tổ chức số thông minh.

1. Số hóa

Số hóa là hoạt động cơ bản, tiên khởi, trong quá trình “chuyển đổi số”. Nhiều người vẫn nhầm lẫn “chuyển đổi số” chính là hoạt động số hóa. Thực ra, số hóa (digitalization) là quá trình chuyển đổi các thông-tin-trên-giấy hoặc các quy-trình thành các tư liệu mang dạng kỹ thuật số.

Hoạt động “số hóa” ở Giáo hội Việt Nam đã có nhiều thành tựu đáng kể như hệ thống sách vở, thư viện, các trang web giáo phận, dòng tu… nhưng vẫn còn nhiều mảng cần được triển khai “số hóa”, ví dụ “số hóa” các hoạt động mục vụ và quản trị giáo phận, giáo xứ; “số hóa” các hồ sơ giáo dân, tu sĩ, linh mục, nhân sự…

2. Số hóa các quy trình

Số hóa các quy trình là hoạt động tự động hóa và tối ưu hóa quy trình làm việc. Đây là hoạt động mà Giáo hội Việt Nam hầu như chưa khai phá nhiều.

Các quy trình cần chuyển đổi có thể là nội bộ lẫn bên ngoài. Các quy trình tương tác với bên ngoài có thể được nghĩ đến như là: quy trình xin các giấy chứng nhận bí tích, các tương tác giữa giáo xứ với học sinh và phụ huynh ở trường giáo lý…

3. Tích hợp và khai thác dữ liệu

Tích hợp và khai thác dữ liệu là hoạt động kết nối dữ liệu và ra quyết định dựa trên dữ liệu. Đây là hoạt động thực sự cần đầu tư và có chiến lược “công nghệ số” bài bản.

Khi chúng ta xây dựng các phần mềm quản trị riêng lẻ mà thiếu một “chiến lược kỹ thuật số” thì hệ quả là các ứng dụng không thể kết nối với nhau và rất khó để khai thác dữ liệu. Để làm tốt ở cấp độ này, chúng ta cần phải có chuyên gia với vai trò như một kiến trúc sư trưởng để hỗ trợ cho việc “chuyển đổi số” của cộng đoàn.

Nếu chúng ta có một vị trí chiến lược gia cố vấn cho Hội đồng Giám mục thì sẽ tiết kiệm cho Giáo hội rất nhiều về chi phí, thời gian và sinh nhiều ích lợi hơn so với việc chuyển đổi độc lập ở các giáo phận hay giáo xứ.

4. Đổi mới mô hình

Đổi mới mô hình là chuyển đổi từ mô hình truyền thống sang mô hình kỹ thuật số.

5. Tổ chức số thông minh

Tổ chức số thông minh là ứng dụng AI, IoT, Blockchain, Web3… để vận hành tự động.

IV. Các yếu tố chính giúp “chuyển đổi số” thành công

Dẫu rằng các quốc gia, tổ chức, doanh nghiệp đều nhận biết tầm quan trọng và đầu tư rất nhiều cho hoạt động “chuyển đổi số” nhưng tỉ lệ thành công không cao. Theo báo cáo thống kế của công ty tư vấn McKinsey năm 2021 cho biết, tỉ lệ “chuyển đổi số” thất bại đến 70%.

McKinsey cũng đề xuất 5 yếu tố[4] có thể cải thiện cơ hội “chuyển đổi số” thành công là:

– Có nhà lãnh đạo hiểu biết về kỹ thuật số

– Xây dựng năng lực cho lực lượng nhân sự trong tương lai

– Trao quyền cho nhân viên để làm theo cách mới

– Nâng cấp công cụ số hằng ngày

– Giao tiếp thường xuyên thông qua phương pháp truyền thông và kỹ thuật số

Nhưng trước hết, các yếu tố giúp “chuyển đổi số” thành công là: có sự dấn thân của cấp lãnh đạo, có chiến lược rõ ràng, tập trung vào con người, chọn công nghệ phù hợp, khai thác dữ liệu hiệu quả và linh hoạt trong triển khai.

Các lý do thất bại thường thấy là do tổ chức thiếu tầm nhìn về chuyển đổi, văn hóa tổ chức không thay đổi, chọn sai công nghệ, không khai thác dữ liệu, không đo lường hiệu quả và thiếu nguồn lực.

V. Kết

“Nghe tiếng ấy, có nhiều người kéo đến. Họ kinh ngạc vì ai nấy đều nghe các ông nói tiếng bản xứ của mình. Họ sửng sốt, thán phục và nói: “Những người đang nói đó không phải là người Ga-li-lê cả ư? Thế sao mỗi người chúng ta lại nghe họ nói tiếng mẹ đẻ của chúng ta?” (Cv 2,6-8).

Những câu Lời Chúa trong sách Công vụ Tông đồ trên đây mô tả lại: Khi Chúa Thánh Thần hiện xuống trên các tông đồ, dân chúng đến từ các nước khác nhau đang hiện diện ở đó đều nghe các tông đồ nói bằng tiếng mẹ đẻ của họ (bằng “ngôn ngữ tương ứng” với người nghe).

Ngày nay, với sự hỗ trợ của công nghệ, việc con người có thể hiểu được các ngôn ngữ khác (“ngôn ngữ tương ứng” với người nghe) không còn là điều lạ lùng nữa. Công nghệ đã giúp xóa bỏ rào cản về không gian và ngôn ngữ, nhưng đồng thời cũng tạo ra những ngăn cách mới về giao tiếp. Các thế hệ Y, Z, Alpha ngày nay dịch chuyển dần đến các cộng đồng giao tiếp mới trên các nền tảng số.

Vậy nên, những nhà truyền giáo ngày nay lại một lần nữa cần khiêm tốn học hỏi và xin ơn Chúa Thánh Thần được nói thứ “ngôn ngữ tương ứng” để công dân số ngày nay có thể hiểu được. “Ngôn ngữ tương ứng” đó không chỉ là ngôn ngữ của lứa tuổi, ngôn ngữ truyền thông trên các nền tảng kỹ thuật số (digital platform), mà còn là hoạt động “chuyển đổi số” các sinh hoạt mục vụ và phúc âm hóa, cho phù hợp với thời đại kỹ thuật số.

Tất nhiên, hoạt động “chuyển đổi số” cũng chỉ là phương tiện. Chiến lược “chuyển đổi số” chỉ thành công khi có thể giúp cho mọi Kitô hữu được sống hân hoan trong bầu không khí tràn đầy Thánh Thần.

Trích Bản tin Hiệp thông/ HĐGMVN số 148 (tháng 7 & 8 năm 2025)

 -----------------------------

[1] David L. Rogers, The Digital transformation Playbook

[2] David L. Rogers, The Digital Transformation Roadmap

[3] Công ty tư vấn quản trị McKinsey.

[4] Báo cáo Mở khóa thành công chuyển đổi số của McKinsey, 2018